Powstanie Warszawskie na Targówku. PamiętajMY! | targowek.info

Powstanie Warszawskie na Targówku. PamiętajMY!

Powstanie Warszawskie 1944 roku wybuchło po obu stronach Wisły. Po lewej stronie trwało 63 dni i zakończyło się zagładą naszego miasta. Po prawej walki trwały znacznie krócej.

 

Wiele osób ciągle nie wie, że 1 sierpnia 1944 roku powstanie w Warszawie wybuchło także po prawej stronie Wisły – na Pradze i Targówku. Nasza dzielnica była częścią Obwodu VI Praga Armii Krajowej.

Skazane z góry na porażkę walki trwały u nas tylko kilka dni. Głównie dlatego, że Praga, Targówek i Bródno, otoczone torami kolejowymi i będące praktycznie na pierwszej linii frontu (radziecka Armia Czerwona była już na przedmieściach prawobrzeżnej Warszawy), zostały już pod koniec lipca 1944 r. bardzo silnie obsadzone przez niemieckie wojska.

Powstańcze miejsca na Bródnie, Targówku i Zaciszu

Zamieszczaliśmy już na targowek.info spis powstańczych miejsc w naszej dzielnicy, ale przecież co roku mamy nowych mieszkańców. Przypominamy więc najważniejsze miejsca pamięci związane z wydarzeniami z sierpnia 1944 roku.

„Reduta Bródnowska”

Róg ul. Wysockiego i Bartniczej. To w tej okolicy 1 sierpnia 1944 roku Powstańcy stoczyli najcięższe walki w dzielnicy. Można o nich przeczytać w wydanej kilka lat temu publikacji „Na Targówku kamienie mówią”:

Na godzinę „W” udało się zmobilizować około 580 żołnierzy. W pierwszych potyczkach Powstańcy zdobyli pewną ilość broni. Ważnym osiągnięciem było zajęcie Szkoły Powszechnej przy ul. Białołęckiej 36 i wybudowanie ulicznej barykady, hamującej przejazd jednostek wroga. Po zaciętych walkach opanowano parowozownię przy ul. Kiejstuta oraz budynki stacji kolejowej Warszawa – Praga, jednak nie udało się ich utrzymać. (…)

Pluton poniósł ciężkie straty. Nie powiódł się również atak na bunkry broniące wejścia do koszar na Golędzinowie. Wycofujący się Powstańcy dostali się w ogień niemieckiego pociągu pancernego. Wobec druzgocącej przewagi nieprzyjaciela i dużych strat, które wyniosły około 20%, 2 sierpnia oddziały I Rejonu wycofały się w kierunku Śliwic, Pelcowizny, Cmentarza Bródnowskiego i Targówka. Tam, zgodnie z rozkazem dowódcy przeszły do konspiracji, pozostając w pogotowiu bojowym.

"Reduta Bródnowska" /fot. targowek.info
Głaz upamiętniający „Redutę Bródnowską” /fot. targowek.info

 

ul. Piotra Wysockiego róg Bartniczej, Zespół Szkół nr 41

Tablica na ścianie budynku szkoły upamiętniająca akcje powstańcze żołnierzy 632. i 641. Zgrupowania Obwodu AK Praga. Tablicę odsłonięto w 50. rocznicę wybuchu Powstania Warszawskiego.

Tablica pamiątkowa przy ul. Wysockiego /fot. targowek.info
Tablica pamiątkowa przy ul. Wysockiego /fot. targowek.info

 

ul. Piotra Wysockiego przy Trasie Toruńskiej

Monolit z piaskowca przy wiadukcie upamiętniający miejsce rozstrzelania dziewięciu Polaków.

 

ul. św. Wincentego 44

Płyta pamiątkowa na ścianie budynku w miejscu rozstrzelania przez Niemców siedemnastu Polaków.

 

Rondo Żaba

Kamień-pomnik upamiętniający podporucznika Jana Wójcika ps. „Znicz” został odsłonięty 2 października 2014 r., w rocznicę zakończenia Powstania Warszawskiego. 

1 sierpnia 1944 r., ppor. Jan Wójcik, dowódca plutonu w zgrupowaniu „Rokity” AK, dowodził atakiem na niemieckie koszary przy ul. 11 Listopada na Pradze. Krótkie natarcie, które rozpoczęło się właśnie w okolicach dzisiejszego ronda Żaba, zakończyło się masakrą kiepsko uzbrojonych i słabo wyszkolonych powstańców. Zginął m.in. sam „Znicz”, przeszyty serią z karabinu maszynowego.

pomnik powstanie warszawa
Odsłonięcie pomnika Jana Wójcika „Znicza” na rondzie Żaba / fot. UD Targówek

 

ul. św. Wincentego róg Oszmiańskiej

Symboliczna mogiła Powstańców rozstrzelanych w 1 sierpnia 1944 roku.

 

ul. Tykocińska 27/35, kościół p.w. Chrystusa Króla

Tablica pamiątkowa wewnątrz kościoła poświęcona żołnierzom Armii Krajowej II Rejonu Targówek Obwodu VI AK Praga.

 

ul. Tykocińska 32/34, budynek Przychodni Zdrowia

W czasie Powstania Warszawskiego mieścił się punkt sanitarny II Rejonu Obwodu VI AK Praga.

 

ul. Spytka z Melsztyna przy Kraśnickiej

Tablica upamiętniająca 10 mieszkańców Targówka Fabrycznego zamordowanych tu przez Niemców 1 sierpnia.

Miejsce pamięci przy ul. Spytka z Melsztyna / fot. targowek.info
Miejsce pamięci przy ul. Spytka z Melsztyna / fot. targowek.info

 

ul . Księcia Ziemowita 42

Tablica pamiątkowa w miejscu rozstrzelania 1 sierpnia 1944 roku trzydziestu jeden Powstańców.

 

ul. Odrowąża przy Cmentarzu Żydowskim

Monolit z piaskowca upamiętniający miejsce rozstrzelania w okresie 23-27 sierpnia 1944 roku czterdziestu Polaków.

 

Dom przy ul. Pospolitej

Tablica upamiętniająca konspiracyjne nauczanie w prywatnym domu na Zaciszu.

Tablica na domu przy ul. Pospolitej / fot. targowek.info
Tablica na domu przy ul. Pospolitej / fot. targowek.info

 

zdjęcie na górze: Nie są znane żadne zdjęcia z Powstania Warszawskiego na Targówku. Powyższe zdjęcie żołnierzy Obwodu VI AK zrobiono niedaleko nas, na ul. Białostockiej na Pradze

 

Zobacz też: Godzina W. Tak Targówek uczcił rocznicę Powstania 

 

PRZECZYTAJ TEŻ:

7 komentarzy na temat “Powstanie Warszawskie na Targówku. PamiętajMY!

  • 31 lipca 2020 o godz. 14:51

    Zapraszamy jutro na godzinę W na róg Bartniczej i Wysockiego.

  • 31 lipca 2020 o godz. 20:13

    Dziadek pewnego polityka z wybrzeża nosił partyzantom jedzenie. A oni do niego mówili – Dankę, sehr Gut…

  • 31 lipca 2020 o godz. 23:58

    Cześć i Chwała Bohaterom🇵🇱

  • 1 sierpnia 2020 o godz. 09:39

    Dla mnie ta rocznica jest początkiem masakry mojego miasta i jego zwykłych mieszkańców takich jak my. Ciekawe czy o tym pamiętają odpalający w centrum Warszawy race i silniki motocykli oraz wznoszący okrzyki w czasie MINUTY CISZY patrioci.

  • 1 sierpnia 2020 o godz. 12:00

    Do historii politycznej chyba jednak trzeba podejść na chłodno, krytycznie, niezależnie od tego czego uczono w szkołach. Powstanie Warszawskie i w ogóle II wojna są jej elementem.
    Wydaje się, że historię polityczną, bo tylko takiej w szkołach uczą, można podzielić przynajmniej na trzy epoki:
    Pierwsza, kiedy plemiona żyły w harmonii, zgodnie z naturą. Arbitrem w rozwiązywaniu lokalnych sporów była starszyzna, zebranie na głównym placu i demokratyczne głosowanie. Na naszych ziemiach, przed X w.n.e. żyło nawet 50 plemion. Wojen między nimi nie było.
    Druga epoka wyłoniła możnowładców, królów. Niektóre plemiona zaczynały podbijać pozostałe. W ten sposób zaczęło krystalizować się państwo. Pospolici bandyci, żądni władzy i dóbr materialnych mordowali, plądrowali, gwałcili i brali niewolników. Tak, ród Piastów był drapieżny. Czas biegł naprzód, tzw. „państwo” raz słabło, raz się wzmacniało, ale trwało jako twór, w którym biedni pracowali dla posiadających dobra ziemskie możnych. Wtedy wymyślono hasła typu „Bóg, honor, Ojczyzna”, aby ci biedni, zniewoleni materialnie w razie wojny z innym „państwem” pochwycili cokolwiek co mają pod ręką i rzucili się na wroga. W imię tzw. „wyższych wartości” mieli oddać życie. Tak naprawdę walczyli dla możnych, aby ci ostatni nie zbiednieli. Powstanie Warszawskie jest częścią tej epoki. Możni uciekli za granicę a maluczcy pozostali na miejscu i za nich ginęli. Za tych, którzy ich wyzyskiwali.
    Trzecia epoka (nasza epoka) to już epoka pieniądza. Gdy już nie ma wojen na siekiery, kosy, karabiny i czołgi, te tzw. „wyższe wartości” już nie są potrzebne. Wręcz szkodzą możnowładcom. Granice, państwa, podział na religie, tradycję i kulturę dziś już wręcz przeszkadzają w prowadzeniu biznesów. Oczywiście maluczcy dalej muszą na możnych pracować, jednak już nie trzeba bronić ich ziem. Unia gospodarcza między państwami już jest tak zorganizowana, że nie opłaca się możnym prowadzić wojen jakie znamy z epoki nr 2. Mogą wystąpić wojny, lecz tylko gospodarcze pomiędzy możnymi, ale zrozumieli oni, że nie warto, aby zabijali się ich robotnicy, bo wtedy zmniejszy się produkcja a tym samym ich majątki.

  • 1 sierpnia 2020 o godz. 12:02

    Anonim, nie tłumacz słoikom. Moja babcia przeżyła powstanie sama z dwojgiem dzieci. Wielu członków mojej rodziny spędziło po kilka tygodni w piwnicy. Kto nigdy nie widział ich oczu ten nie zrozumie albo rozumie płytko

  • 4 sierpnia 2020 o godz. 19:32

    @Z Zacisza to nowy @Zac

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.